Sınırları aşan bu anlamlı etkinlikte, ülkenin dört bir yanından öğrenciler kesintisiz canlı bağlantılarla İstanbul'daki merkeze bağlandı. Dijital ortamda gerçekleşen bu büyük buluşmaya;

• Afyonkarahisar Kadaifçioğlu İlkokulu’ndan Asya Demirel (10), Mehmet Gürbüz (8), Onur Uraz ve Defne Yılmaz (7),

• Diyarbakır Bismil Tepe İmam Hatip Ortaokulu’ndan Rümeysa Karakoç (14),

• Isparta Zehra Ulusoy İlkokulu’ndan Muhammed Cemil Özkul (7),

• Samsun Canik Uludağ Ortaokulu’ndan Beyza Nur Ay (11),

• Konya Meram Doktor Teoman Bilge İlkokulu’ndan Ahmet Akkan (10),

• Van Muradiye Cumhuriyet Ortaokulu’ndan Emir Akkuş ve Emre Akkuş (14) katılım sağladı.

Farklı yaş gruplarından ve farklı coğrafyalardan gelen öğrenciler, 5G teknolojisinin sunduğu kusursuz iletişim deneyimiyle aynı ekranda buluşarak dönem sonu sevinçlerini birbirleriyle paylaştılar.

Haber Kaynağı: Ismahan Çeribaşı – Türk Telekom Kurumsal Medya İlişkileri Uzmanı

Güncel Mevzuat ve Zengin Kaynak Seti

İSG sınav mantığına tamamen uygun, güncel mevzuat doğrultusunda hazırlanan geniş yayın yelpazesi, adayların sınav sürecini en verimli şekilde yönetmesini sağlıyor. Başarıyı hedefleyen adaylar için hazırlanan kapsamlı kaynak seti şu içeriklerden oluşuyor:

• ABC Sınıfı İSG Sınavlarına Hazırlık Deneme Kitabı (35 Deneme)

• Tamamı Çözümlü 25 Deneme Sınavı

• 2025 Adet Karışık Sorudan Oluşan Soru Bankası (10 Özel Deneme)

• Tamamı Çözümlü Soru Bankası

• Konu Konu Mevzuat Soru Bankası

• Tamamı Tablolardan Oluşan Özet Konu Anlatım Kitabı

Sınava Kadar Kesintisiz Eğitim ve Kamp Desteği

İSG Sınav Okulu, sadece kitap desteğiyle kalmayıp adayları sınav gününe kadar her adımda destekliyor. Program kapsamında sunulan ücretsiz canlı konu anlatım dersleri ve soru çözüm kampları ile eksikler kapatılırken, sınava son 15 gün kala düzenlenen Hızlandırılmış Son Tekrar Kampı ile tüm bilgiler taze tutuluyor.

Ayrıca WhatsApp, Telegram ve Instagram gibi sosyal mecralar üzerinden yapılan düzenli soru paylaşımları, güncel mevzuat notları ve kritik hatırlatmalarla adayların motivasyonu her zaman en üst seviyede tutuluyor. Yoğun ilgi gören ve her dönem kısa sürede tükenen bu kaynaklarla doğru bir hazırlık süreci geçirmek ve geleceğinizi güvenceye almak için siz de İSG Sınav Okulu – Volkan Altunay ailesindeki yerinizi ayırtın.

İSG Sınav Okulu - Volkan Altunay Ücretsiz WhatsApp Eğitim Grubu için tıklayınız

Kaynak:

İslam dünyası için manevi bir yenilenme ve durulma dönemi olan Muharrem ayı başladı. Hicri takvimin ilk ayı olmasının yanı sıra, barındırdığı tarihi ve ibadi önemle bir "bilinç kampı" niteliği taşıyan bu mübarek zaman dilimi, Müslümanlar için hem bir ibadet mevsimi hem de birlik beraberlik vesilesidir.

Haram Ayların İlki: Muharrem Ayı

Muharrem ayı, İslamiyet'te savaşmanın ve haksızlık yapmanın kesinlikle yasaklandığı dört "Haram Ay"dan (Muharrem, Receb, Zilkade, Zilhicce) biridir. Savunma hatları hariç barışın ve güvenin esas kılındığı bu dönem, tamamen ibadete ve manevi derinleşmeye ayrılmıştır. Ramazan orucu farz kılınmadan önce Müslümanlar için zorunlu olan Muharrem orucu, günümüzde müstehap (güzel, sevaplı ameller) olarak varlığını sürdürmektedir.

Aşure Günü ve Oruç İbadeti

Muharrem ayının 10. günü, İslam tarihinde "Aşure Günü" olarak adlandırılır. Önceki ümmetlerde de var olan bu günde oruç tutma geleneği, Peygamber Efendimiz (s.a.v.) tarafından da tavsiye edilmiştir. Ancak Hz. Muhammed (s.a.v.), diğer inanç gruplarıyla birebir benzeşmemek adına Müslümanlara orucu tek bir gün değil; Muharrem'in 9. ve 10. günlerinde ya da 10. ve 11. günlerinde tutmayı öğütlemiştir.

Hz. Hüseyin ve Kerbela Bilinci

Muharrem ayı ve özellikle Aşure günü, aynı zamanda İslam tarihinin en büyük acılarından birini barındırır. Peygamber Efendimizin torunu Hz. Hüseyin ve beraberindeki aziz canlar, bu günde zalimler tarafından şehit edilmiştir. Hz. Hüseyin'in bu asil duruşu, ümmete zalim karşısında eğilmemeyi, adaleti savunmayı ve haksızlığa karşı kenetlenmeyi miras bırakmıştır.

Gençlere Aktarılması Gereken Bir "Manevi Kamp"

Bu ay, Müslümanların Allah'a olan kulluk ahitlerini, şeytana ve zulme karşı mücadele kararlılıklarını tazeledikleri bir eğitim dönemidir. Muharrem ayı boyunca bolca Kur'an okumak, nafile namazlar kılmak, zikir ve istiğfarda bulunmak tavsiye edilir. Ayrıca bu bilincin gelecek nesillere aktarılması için konferans, panel, sohbet ve yarışmalar düzenlenmeli; gençlerde tevhid, risalet ve tebliğ şuuru diri tutulmalıdır.

Kaynak: Rıfat ORAL

İslam kaynaklarına göre Aşure Günü meydana gelen 7 büyük hadise şu şekildedir:

1. Hz. Âdem’in (a.s.) Tevbesinin Kabul Edilmesi

İnsanlığın atası ve ilk peygamber olan Hz. Âdem’in işlediği zelle sonrasında ettiği içten tevbeler, Muharrem ayının 10. gününde kabul edilmiş ve ilahi rahmete mazhar olmuştur.

2. Hz. Nûh’un (a.s.) Tufandan Kurtuluşu

Aylarca süren büyük tufanın ardından Hz. Nûh ve ona inananları taşıyan gemi, Aşure Günü’nde Cudi Dağı’na oturmuştur. İnananlar, fırtınanın dinmesi ve karaya ayak basmanın şükrü olarak ellerinde kalan son malzemelerle ilk aşure aşını bu gün pişirmiştir.

3. Hz. İbrahim'in (a.s.) Ateşten Kurtulması

Hak dini tebliğ ettiği için zalim Nemrud tarafından devasa bir ateşe atılan Hz. İbrahim, Allah’ın "Ey ateş, İbrahim’e karşı serin ve selametli ol!" emriyle bu mübarek günde yanmaktan kurtulmuş, ateş onun için bir gül bahçesine dönmüştür.

4. Hz. Mûsâ'nın (a.s.) Firavun'un Zulmünden Kurtulması

İsrailoğullarını köleleştiren Firavun’un zulmünden kaçan Hz. Mûsâ ve kavmi, Aşure Günü’nde Kızıldeniz’in mucizevi bir şekilde ikiye yarılmasıyla karşı kıyıya geçmiş; onları takip eden Firavun ve ordusu ise sulara gömülmüştür.

5. Hz. Yûsuf'un (a.s.) Zindandan Kurtulması

Kardeşlerinin haksızlığı ve atıldığı iftira sonucu uzun yıllar Mısır zindanlarında esir kalan Hz. Yûsuf, Muharrem’in 10’unda özgürlüğüne kavuşarak Mısır’ın hazine yönetiminin başına geçeceği sürecin kapısını aramıştır.

6. Hz. Eyyüb'un (a.s.) Şifaya Kavuşması

Yıllarca ağır bir hastalıkla imtihan edilen, sabrı ve metanetiyle İslam dünyasına sembol olan Hz. Eyyüb, Aşure Günü Allah'ın emriyle ayağını yere vurmuş, yerden fışkıran şifalı suyla yıkanıp içerek tüm dert ve hastalıklarından arınmıştır.

7. Hz. Hüseyin'in (a.s.) Kerbela'da Şehadeti

Aşure Günü, mucizelerin yanı sıra İslam tarihinin en büyük acılarından birine de sahne olmuştur. Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed'in (s.a.v.) sevgili torunu Hz. Hüseyin ve beraberindeki 72 yakını, Hicri 61 yılının 10 Muharrem gününde Kerbela topraklarında haksızca şehit edilmiştir. Bu acı hadise, Aşure Günü'nü aynı zamanda bir birlik, beraberlik ve hüzün günü kılmıştır.

Kaynak: Akra Media

1922 Akşehirspor Kulüp Başkanlığı görevinden yasal zorunluluklar nedeniyle istifa eden Akşehir Belediye Başkanı Dr. Ahmet Nuri Köksal, kulübün geleceğine dair çarpıcı bir açıklama yaptı. Yıllar süren emeğin ardından 3. Lig'e yükselme başarısı gösteren takımın, gerekli desteği bulamadığı için liglere katılamayacağı belirtildi.

"Destek Çağrılarımız Karşılıksız Kaldı"

Başkan Köksal, yaptığı açıklamada 3. Lig'in şehrin tanıtımı ve genç sporcuların geleceği açısından hayati önem taşıdığını vurguladı. Tüm çabalara rağmen siyaset, iş dünyası ve spor kamuoyundan beklenen sahiplenmenin gelmediğini belirten Köksal, şu ifadeleri kullandı:

"Yüzlerce hemşerimizle bir araya geldik, toplantılar düzenledik ancak sorumluluk alacak bir yönetim iradesi maalesef ortaya çıkmadı. Gelinen noktada 1922 Akşehirspor'un 3. Lig'e katılımı mümkün görünmemektedir."

Olağanüstü Genel Kurul Kararı Bekleniyor

Yönetim kurulu üyelerinin olağanüstü genel kurul kararını kısa süre içerisinde ilan etmesi beklenirken, Akşehir kamuoyunda "Bu başarı heba mı edilecek?" endişesi hakim. Başkan Köksal, tüm Akşehir dinamiklerini bu büyük başarıya sahip çıkmaya davet ederken, yönetim kurulunun alacağı karar sonrası sürecin nasıl ilerleyeceği merak konusu oldu.

Muharrem Ayı: Faziletli Bir Başlangıç

Hadis-i şeriflerde, Ramazan ayından sonra oruç tutulabilecek en faziletli ay olarak işaret edilen Muharrem ayı, "haram aylar" statüsündedir. Peygamber Efendimiz (s.a.s), bu ayın manevi ikliminden istifade edilmesi gerektiğini vurgulamıştır.

Aşure Günü’nün Tarihi ve Manevi Önemi

Muharrem ayının onuncu günü olan Aşure Günü, tarih boyunca birçok önemli hadiseye ev sahipliği yapmıştır. İslami kaynaklarda yer alan bilgilere göre bu günde;

Hz. Adem’in (a.s) tövbesi kabul edilmiş,

Hz. Nuh’un (a.s) gemisi Cûdi dağına ulaşmış,

Hz. Musa (a.s) ve beraberindekiler Firavun’un zulmünden kurtulmuş,

Hz. İsa (a.s) dünyaya gelmiştir.

Aynı zamanda bu gün, tarihimizin en hüzünlü hadiselerinden biri olan Kerbela faciasında Hz. Hüseyin Efendimizin şehadetiyle de hatırlanmaktadır.

Prof. Dr. Orhan Çeker'den Aşure Günü Tavsiyeleri

Prof. Dr. Orhan Çeker, Aşure Günü’nün bereketinden istifade etmek için şu hususlara dikkat çekmektedir:

Oruç İbadeti: Peygamberimizin sünnetine uyarak, Aşure günü ile birlikte öncesine veya sonrasına bir gün ekleyerek oruç tutulmalıdır.

Bereket Ritüeli: Aile bütçesinde ve evde bereketin artması için, Aşure günü gıda maddelerinden az da olsa alarak, bu ürünlerin yıl boyunca yenilenerek tüketilmesi tavsiye edilir.

Sosyal Dayanışma: Aşure çorbası pişirip komşularla paylaşmak, İslam toplumundaki kardeşlik ve paylaşma ruhunu pekiştirmektedir.

Gerek mesleki kariyeri gerekse kültürel sohbetleriyle tanınan ve sevilen bir isim olan İsmail Baha Martı'nın vefatı, ailesi başta olmak üzere tüm sevenlerini ve Konya Aydınlar Ocağı üyelerini yasa boğdu.

Hacı Fettah Mezarlığı’na Defnedildi

Merhum İsmail Baha Martı’nın cenazesi, 22 Haziran 2026 Pazartesi günü ikindi namazını müteakip kılınan cenaze namazının ardından dualarla Hacı Fettah Mezarlığı’na defnedilerek son yolculuğuna uğurlandı.

Biz de Fix Medya grubu olarak merhuma Allah’tan rahmet; kederli ailesine, yakınlarına ve Konya Aydınlar Ocağı camiasına başsağlığı ve sabır diliyoruz.

"Konyaspor Sadece Bir Kulüp Değil, Yüzyıllık Bir Sevdadır"

Başkan Ömer Atiker, yayımladığı mesajda Konyaspor’un 104 yıllık tarihi boyunca sadakat, fedakarlık ve ortak bir idealin simgesi haline geldiğini belirtti. Konyaspor’un yeşil-beyaz renkleriyle Anadolu'nun kalbinde dev bir çınara dönüştüğünü ifade eden Atiker, şunları söyledi:

"Konyaspor yalnızca bir futbol kulübü değil, geride bıraktığımız yüzyılı aşan bir tarih, milyonlarca yürekte yaşayan bir sevdadır. Bugün sadece bir doğum günü değil; bir şehrin tek yürek olduğu, aynı sevda etrafında birleştiği müstesna bir gündür."

Avrupa Sahnesi, Güçlü Altyapı ve Gelecek Vizyonu

Kulübün geçmiş başarılarına ve modern vizyonuna dikkat çeken Atiker, Konyaspor'un bugün Avrupa sahnesinde şehri ve ülkeyi gururla temsil eden, modern tesisleri ve güçlü akademisiyle geleceğe emin adımlarla yürüyen bir yapıya kavuştuğunu belirtti. 104 yıllık mirasın omuzlarına büyük bir sorumluluk yüklediğini ifade eden Başkan Ömer Atiker, şu ifadeleri kullandı:

"Konyaspor'u daha güçlü, daha başarılı ve daha saygın bir noktaya taşımak için var gücümüzle çalışmaya devam edeceğiz. Süreyya Ege ve arkadaşlarının yaktığı ateş ve 104 yıllık şanlı geçmişimizden aldığımız güçle, daha büyük hedeflere koşacağız."

Büyük Konyaspor Taraftarına Teşekkür

Mesajında kulübe emek veren eski başkanları, yöneticileri, teknik heyeti, futbolcuları ve amatör branşlardaki sporcuları unutmayan Atiker, ahirete irtihal eden Konyaspor sevdalılarını rahmetle andı. En büyük teşekkürü ise yeşil-beyazlı taraftara ayırdı:

"Kulübümüzün 104 yıllık yolculuğunda en büyük gücümüz, her koşulda yanımızda olan taraftarımızdır. Bu büyük sevdayı yaşayan, armamıza her şartta sahip çıkan tüm taraftarlarımıza yürekten teşekkür ediyorum. Birlik ve beraberliğimiz sürdükçe Konyaspor'un yarınları çok daha aydınlık olacaktır."

İslam kaynaklarında bugünün feyiz ve bereketinden en iyi şekilde istifade edebilmek için yapılması tavsiye edilen ibadetler ve salih ameller şöyle sıralanıyor:

• Oruç Tutmak: Aşure Günü'nün en önemli sünnetlerinden biri oruç tutmaktır. Peygamber Efendimiz (S.A.V.), bu günde tutulan orucun geçmiş bir yılın günahlarına kefaret olacağını müjdelemiştir. Tek başına tutulmaması, öncesine veya sonrasına bir gün eklenmesi tavsiye edilir.

• Geceyi İbadetle İhya Etmek: 10 Muharrem gecesini kaza veya nafile namazlar kılarak, dualar ederek ve Allah'ı (C.C.) zikrederek geçirmek, manevi derecelerin yükselmesine vesile olur.

• Hane Halkına İkramda Bulunmak: Aşure Günü ailesine ve ev halkına cömert davranan, rızkını geniş tutan kişinin, tüm yıl boyunca rızkının bereketli olacağına dair hadis-i şerifler mevcuttur.

• Çocukları ve Yetimleri Sevindirmek: Küçükleri mutlu etmek, onlara hediyeler vermek veya harçlık tanımak günün ruhuna en uygun davranışlardandır.

• Sadaka Vermek: İhtiyaç sahiplerine el uzatmak, sadaka vererek toplumsal dayanışmaya katkı sağlamak bugünün ecrini katlamaktadır.

• Temizliğe ve Kişisel Bakıma Özen Göstermek: Boy abdesti almak, temiz kıyafetler giymek ve çevre temizliğine dikkat etmek bugünün sünnetleri arasında yer alır.

• Selamlaşmayı Yaygınlaştırmak: Mümin kardeşleriyle selamlaşmak, küslükleri bitirmek ve sevgi bağlarını güçlendirmek büyük sevaptır.

• İlim Öğrenmek ve Sohbetlere Katılmak: Günün anlam ve önemini kavramak adına dini sohbetler dinlemek, kitap okumak ve ilim meclislerinde bulunmak tavsiye edilir.

• İyiliği Emretmek ve Yardım Etmek: Çevredeki insanlara güler yüz göstermek, bir sıkıntıyı gidermek ve genel anlamda iyilik halini yaymak Aşure Günü'nün bereketini artırır.

Aşure Günü, sadece bir tatlı paylaşımı değil; ruhun arınması, kalplerin yumuşaması ve Allah'a yakınlaşma vesilesidir. Bu mübarek zaman dilimini dua, tövbe ve ibadetle değerlendirmeyi unutmayın.

1. Anne-Babaya İyilik Emri

Kur'an-ı Kerim’de İsra Suresi 23-24. ayetlerde anne-babaya karşı gösterilmesi gereken hürmet ve merhamet açıkça emredilmektedir:

﴿ وَقَضَىٰ رَبُّكَ أَلَّا تَعْبُدُوا إِلَّا إِيَّاهُ وَبِالْوَالِدَيْنِ إِحْسَانًا ۚ إِمَّا يَبْلُغَنَّ عِندَكَ الْكِبَرَ أَحَدُهُمَا OR كِلَاهُمَا فَلَا تَقُل لَّهُمَا أُفٍّ وَلَا تَنْهَرْهُمَا وَقُل لَّهُمَا قَوْلًا كَرِيمًا ۝ وَاخْفِضْ لَهُمَا جَنَاحَ الذُّلِّ مِنَ الرَّحْمَةِ وَقُل رَّبِّ ارْحَمْهُمَا كَمَا رَبَّيَانِي صَغِيرًا ﴾

"Rabbin, kendisinden başkasına kulluk etmemenizi ve anne babaya iyi davranmanızı emretti. Onlardan biri veya her ikisi senin yanında yaşlanırsa sakın onlara 'öf' bile deme; onları azarlama; onlara gönül alıcı güzel söz söyle. Onlara merhametle alçak gönüllülük kanatlarını ger ve şöyle dua et: 'Rabbim! Küçüklüğümde onlar beni nasıl yetiştirmişlerse sen de onlara merhamet et.'" (İsrâ 17/23-24)

Allah Teâlâ burada anne-babaya iyiliği, tevhid emrinin hemen ardından zikrederek bu hakkın ne kadar kutsal olduğunu beyan etmiştir. Ayette geçen "öf" ifadesi, en küçük bir kırgınlık ve memnuniyetsizlik belirtisidir. En küçüğü yasaklandığına göre, onlara karşı daha büyük bir saygısızlık ve kırgınlık oluşturacak davranışlar elbette haram kılınmıştır.

2. Babanın Cennete Açılan Kapı Oluşu ve En Büyük Miras

Hz. Yakup'un (a.s.) vefatına yakın evlatlarına yaptığı nasihat, Kur'an-ı Kerim'de özellikle Bakara Suresi 133. ayette anlatılmaktadır:

﴿ أَمْ كُنْتُمْ شُهَدَاءَ إِذْ حَضَرَ يَعْقُوبَ الْمَوْتُ إِذْ قَالَ لِبَنِيهِ مَا تَعْبُدُونَ مِنْ بَعْدِي ۖ قَالُوا نَعْبُدُ إِلَٰهَكَ وَإِلَٰهَ آبَائِكَ إِبْرَاهِيمَ وَإِسْمَاعِيلَ وَإِسْحَاقَ إِلَٰهًا وَاحِدًا وَنَحْنُ لَهُ مُسْلِمُونَ ﴾

"Yoksa Yakup'a ölüm geldiği zaman siz orada mıydınız? O vakit Yakup oğullarına, 'Benden sonra kime kulluk edeceksiniz?' demişti. Onlar da, 'Senin ilâhına ve ataların İbrahim, İsmail ve İshak'ın ilâhına, tek olan Allah'a kulluk edeceğiz; biz O'na teslim olanlarız' dediler." (Bakara, 2/133)

Ayetin Verdiği Mesajlar: Hz. Yakup (a.s.) ölüm döşeğinde iken bir baba olarak malını, mülkünü, mirasını veya dünya işlerini değil; evlatlarının imanını ve tevhid inancını düşünmüştür. Bu durum, peygamberlerin evlat terbiyesinde en büyük önceliğinin iman ve güzel ahlak olduğunu göstermektedir. Evlatları da bu şuurla babalarına bağlılıklarını ve teslimiyetlerini ifade etmişlerdir.

Benzer bir vasiyet Hz. İbrahim (a.s.) tarafından da evlatlarına yapılmıştır:

﴿ وَوَصَّىٰ بِهَا إِبْرَاهِيمُ بَنِيهِ وَيَعْقُوبُ يَا بَنِيَّ إِنَّ اللَّهَ اصْطَفَىٰ لَكُمُ الدِّينَ فَلَا تَمُوتُنَّ إِلَّا وَأَنْتُمْ مُسْلِمُونَ ﴾

"İbrahim de bunu oğullarına vasiyet etti; Yakup da aynı vasiyette bulundu: 'Ey oğullarım! Allah sizin için bu dini seçti; öyleyse ancak Allah'a teslim olmuş kimseler olarak can verin.'" (Bakara, 2/132)

Günümüze Bakan Yönü: Hz. Yakup'un (a.s.) bu vasiyeti, babaların çocuklarına bırakacağı en büyük mirasın maddi imkanlar, ev veya arazi değil; sağlam bir iman, güzel ahlak ve Allah'a kulluk bilinci olduğunu öğretmektedir. Nitekim Peygamber Efendimiz (s.a.s.) de bu konuyu şu şekilde beyan etmiştir:

« مَا نَحَلَ وَالِدٌ وَلَدَهُ مِنْ نَحْلٍ أَفْضَلَ مِنْ أَدَبٍ حَسَنٍ »

"Hiçbir baba, evladına güzel terbiyeden daha üstün bir hediye (miras) vermemiştir." (Kaynak: Sünen-i Tirmizî)

Her bir baba evlatlarının iyi bir meslek sahibi olmasını dert edindiği kadar, güzel ahlak sahibi iyi bir insan olmasını da dert etmedikçe toplumun ıslah olması mümkün değildir. Babanın rızasını kazanmak kişinin cennete girmesine vesile olurken, babaya karşı saygısızlık büyük bir manevi kayıptır. Peygamberimiz (s.a.s.) bu konuda şöyle buyurmuştur:

« الْوَالِدُ أَوْسَطُ أَبْوَابِ الْجَنَّةِ، فَإِنْ شِئْتَ فَأَضِعْ ذَلِكَ الْبَابَ أَوِ احْفَظْهُ »

"Baba, cennetin orta kapılarından biridir. Dilersen o kapıyı kaybet, dilersen koru." (Kaynak: Sünen-i Tirmizî)

3. Allah'ın Rızası ve Babanın Rızası

İslam hukukunda ve ahlakında anne-babanın rızası, Allah'ın rızasına giden yolda temel bir basamak olarak kabul edilmiştir.

« رِضَا الرَّبِّ فِي رِضَا الْوَالِدِ، وَسَخَطُ الرَّبِّ فِي سَخَطِ الْوَالِدِ »

"Rabbin rızası babanın rızasındadır; Rabbin gazabı da babanın gazabındadır." (Kaynak: Sünen-i Tirmizî)

Buradaki temel ölçü, Allah'ın meşru kıldığı helal ve mubah konularda anne-babaya itaat edilmesidir. Günah olan bir hususta anne-babaya itaat edilmez; ancak inançları veya istekleri ne olursa olsun onlara karşı saygılı ve nazik üslup asla terk edilmez.

4. Hz. İbrahim ve Babası: Nezaket Örneği

Hz. İbrahim (a.s.), Kur'an-ı Kerim'de inanç noktasında tamamen zıt düştüğü babasına karşı son derece nazik ve hürmetkar bir üslup kullanmasıyla tüm insanlığa örnek gösterilmiştir.

﴿ يَا أَبَتِ لِمَ تَعْبُدُ مَا لَا يَسْمَعُ وَلَا يُبْصِرُ وَلَا يُغْنِي عَنكَ شَيْئًا ﴾

"Babacığım! İşitmeyen, görmeyen ve sana hiçbir fayda sağlamayan şeylere niçin tapıyorsun?" (Meryem 19/42)

Hz. İbrahim babasının yanlışını yüzüne vururken ve onu hak dine davet ederken bile "Yâ ebeti" yani "Babacığım" hitabını kullanarak nezaketi elden bırakmamıştır.

5. Hz. Nuh ve Oğlu: Bitmeyen Baba Şefkati

Bir babanın evladı için duyduğu şefkat, peygamberlerin hayatında en berrak haliyle tezahür etmiştir. Hz. Nuh (a.s.), inkarcı oğlunu helak olmaktan kurtarmak için son ana kadar büyük bir gayret göstermiştir:

﴿ يَا بُنَيَّ ارْكَبْ مَعَنَا وَلَا تَكُن مَّعَ الْكَافِرِينَ ﴾

"Yavrucuğum! Bizimle birlikte gemiye bin, inkârcılarla beraber olma." (Hûd 11/42)

6. Peygamber Efendimizin Yetim Olarak Büyümesi

Hz. Muhammed (s.a.s.) daha dünyaya gelmeden önce babası Abdullah bin Abdülmuttalib vefat etmişti. Kur'an-ı Kerim bu durumu şu ayetle hatırlatır:

﴿ أَلَمْ يَجِدْكَ يَتِيمًا فَآوَى ﴾

"Seni yetim bulup da barındırmadı mı?" (Duhâ 93/6)

Peygamber Efendimiz baba sevgisinden ve şefkatinden mahrum büyümüş olmasına rağmen, ümmetine baba şefkatini, adaleti ve merhameti en mükemmel şekilde öğretmiştir. Hayatı boyunca yetimlere gösterdiği derin hassasiyet ve ilginin arkasında bu hayat tecrübesi de yer almaktadır.

7. Babanın Evladına Karşı Sorumluluğu: Lokman (a.s.) Nasihatleri

İslam'da baba, sadece ailenin maddi ihtiyaçlarını karşılayan, nafaka getiren bir figür değildir. Baba, koruyucu ve kollayıcı rolünün yanında evladının ahlakından, imanından ve eğitiminden de doğrudan sorumludur.

« كُلُّكُمْ رَاعٍ وَكُلُّكُمْ مَسْئُولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ »

"Hepiniz çobansınız ve hepiniz idareniz altındakilerden sorumlusunuz." (Kaynak: Sahih-i Buhârî, Sahih-i Müslim)

Kur'an-ı Kerim'de bir babanın evladına yapabileceği en güzel rehberlik, Lokman (a.s.)'ın oğluna verdiği öğütlerle örneklenmiştir. Lokman Suresi 13-19. ayetler arasında yer alan bu altın nasihatler şu temel esasları kapsar:

• Şirkten Sakındırma (Tehvid İnancı): ﴿ وَإِذْ قَالَ لُقْمَانُ لِابْنِهِ وَهُوَ يَعِظُهُ يَا بُنَيَّ لَا تُشْرِكْ بِاللَّهِ ۖ إِنَّ الشِّرْكَ لَظُلْمٌ عَظِيمٌ ﴾ "Lokman oğluna öğüt vererek şöyle demişti: 'Yavrucuğum! Allah'a ortak koşma. Çünkü ortak koşmak elbette büyük bir zulümdür.'" (Lokman, 31/13)

• Allah'ın Her Şeyi Bildiğini Hatırlatma (Ototokontrol): ﴿ يَا بُنَيَّ إِنَّهَا إِن تَكُ مِثْقَالَ حَبَّةٍ مِنْ خَرْدَلٍ فَتَكُن فِي صَخْرَةٍ أَوْ فِي السَّمَاوَاتِ أَوْ فِي الْأَرْضِ يَأْتِ بِهَا اللَّهُ ۚ إِنَّ اللَّهَ لَطِيفٌ خَبِيرٌ ﴾ "Yavrucuğum! Yapılan iş bir hardal tanesi ağırlığında olsa, bir kayanın içinde veya göklerde yahut yerde bulunsa bile Allah onu ortaya çıkarır. Şüphesiz Allah her şeyin inceliklerini bilir, her şeyden haberdardır." (Lokman, 31/16)

• Namazı Emretme ve Toplumsal Sorumluluk: ﴿ يَا بُنَيَّ أَقِمِ الصَّلَاةَ وَأْمُرْ بِالْمَعْرُوفِ وَانْهَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَاصْبِرْ عَلَىٰ مَا أَصَابَكَ ۖ إِنَّ ذَٰلِكَ مِنْ عَزْمِ الْأُمُورِ ﴾ "Yavrucuğum! Namazı dosdoğru kıl; iyiliği emret, kötülükten sakındır ve başına gelenlere sabret. Çünkü bunlar azim ve kararlılık gerektiren işlerdendir." (Lokman, 31/17)

• Kibirden Sakındırma ve Tevazu: ﴿ وَلَا تُصَعِّרْ خَدَّكَ لِلنَّاسِ وَلَا تَمْشِ فِي الْأَرْضِ مَرَحًا ۖ إِنَّ اللَّهَ لَا يُحِبּُ كُلَّ مُخْتَالٍ فَخُورٍ ﴾ "İnsanlara karşı yüzünü küçümseyerek çevirme; yeryüzünde böbürlenerek yürüme. Çünkü Allah kendini beğenmiş, övünüp duran kimseleri sevmez." (Lokman, 31/18)

• Ölçülü Davranmayı Öğütleme: ﴿ وَاقْصِدْ فِي Mَشْيِكَ وَاغْضُضْ مِن صَوْتِكَ ۚ إِنَّ أَنكَرَ الْأَصْوَاتِ لَصَوْتُ الْحَمِيرِ ﴾ "Yürüyüşünde ölçülü ol, sesini alçalt. Çünkü seslerin en çirkini elbette eşeklerin sesidir." (Lokman, 31/19)

Sonuç ve Öğüt

İslam dünyasında baba; ailenin sarsılmaz direği, evladın en güvenli limanı, fedakarlığın sembolü ve cennete açılan mübarek kapılardan biridir. Babanın duası, evladın hayatındaki en büyük bereket vesilesidir. Eğer bir baba hayatta ise hürmetle kıymeti bilinmeli; vefat etmiş ise rahmetle yad edilmeli, onun adına dualar edilip hayırlar yapılmalı ve dostlarıyla olan bağlar korunmalıdır.

Haberimizi Kur'an-ı Kerim'in bizlere öğrettiği o muazzam vefa duasıyla tamamlayalım:

﴿ رَبِّ ارْحَمْهُمَا كَمَا رَبَّيَانِي صَغِيرًا ﴾

"Rabbim! Küçüklüğümde beni yetiştirdikleri gibi sen de anne ve babama merhamet et." (İsrâ 17/24)

Yazar: Eyup Lale (Vaiz) - 2026